“หาดคลองวาฬ” เคยเป็นหนึ่งในชายหาดที่มีชื่อเสียงของเมืองประจวบคีรีขันธ์ ด้วยแนวโค้งของอ่าวที่ทอดยาวจากเชิงเขาไปจรดท่าเทียบเรือประมง ชายหาดทรายละเอียดสีอ่อน และบรรยากาศสงบ ที่พักราคาไม่แพงเมื่อเทียบกับหาดใกล้เคียง นักท่องเที่ยวมักเลือกมาพักมองทะเลในวันหยุดสุดสัปดาห์ ที่นี่เคยมีแนวหาดธรรมชาติที่คลื่นสามารถซัดขึ้นลงได้อย่างอิสระ และเป็นพื้นที่ที่ชาวบ้านใช้ลากเรือขึ้นฝั่ง จับปู หาปลา หรือจัดกิจกรรมริมชายหาดในช่วงน้ำลง

แต่ปัจจุบัน “หาดคลองวาฬ” ที่หลายคนจำได้ได้เปลี่ยนโฉมไปอย่างสิ้นเชิง แนวชายหาดธรรมชาติแทบไม่เหลือให้เห็น เพราะพื้นที่ส่วนใหญ่ถูกแทนที่ด้วย “กำแพงกันคลื่นแบบขั้นบันได” ที่ยาวต่อเนื่องตลอดแนวฝั่ง


หลายปีที่ผ่านมา หาดคลองวาฬเริ่มประสบปัญหาการกัดเซาะอย่างต่อเนื่อง ชายหาดถูกกัดเซาะเข้าใกล้แนวถนนและสิ่งปลูกสร้างริมฝั่ง หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจึงเริ่มหามาตรการป้องกัน ทั้งการสร้างเขื่อนกันคลื่นนอกชายฝั่งแบบหินทิ้งจำนวน 11 ตัว ความยาวตัวละ 50 ม. จำนวน 5 ตัว และยาวตัวละ 100 ม. จำนวน 6 ตัว ตลอดแนวชายฝั่งยาวประมาณ 1.3 ก.ม. สร้างเมื่อปี 2548 พร้อมกำแพงกันคลื่นแบบต่างๆประชิดชายฝั่ง เกือบตลอดทั้งแนว (อ่านและดูภาพเพิ่มเติมได้ที่ https://beachlover.net/คดีคลองวาฬ-จ-ประจวบคีรีข/)

อย่างไรก็ตาม หน่วยงานที่เกี่ยวข้องยังมองว่ากำแพงกันคลื่นที่สร้างขึ้นประชิดหาดนั้นต่างคนต่างทำ ไม่มีความมั่งคงถาวรและไม่เป็นระเบียบ (อ่านเพิ่มเติมได้จาก https://beachlover.net/ระเนระนาด-หาดคลองวาฬ-ปร/) ในเวลาต่อมา กรมโยธาธิการและผังเมืองจึงได้มีการก่อสร้างโครงสร้างป้องกันชายฝั่งถาวร เริ่มจากบริเวณใกล้ท่าเทียบเรือและขยายต่อเนื่องไปตามแนวหาดระยะทางกว่า 1 กิโลเมตร กลายเป็น “กำแพงกันคลื่นคอนกรีตแบบขั้นบันได (Stepped Seawall)” ดังที่เห็นในปัจจุบัน โดย Beach Lover ได้เคยพาชมงานก่อสร้างกำแพงกันคลื่นในพื้นที่มาแล้วเมื่อปีก่อน ติดตามอ่านได้จาก https://beachlover.net/klogwan-june2024/

ลักษณะของกำแพงแบบนี้ออกแบบให้คลื่นแตกตัวและลดแรงกระแทกขณะซัดเข้าสู่ฝั่ง โดยมีพื้นทางเดินปูนสีแดงและขั้นบันไดคอนกรีตทอดยาวตลอดแนว ซึ่งช่วยให้ผู้คนสามารถเดินชมวิวทะเลได้ตลอดแนวกำแพง แต่ในอีกมุมหนึ่ง พื้นที่ชายหาดธรรมชาติที่เคยเป็นพื้นที่สาธารณะ ได้ถูกแทนที่ด้วยโครงสร้างถาวรทั้งหมด ภาพที่เห็นในปัจจุบันสะท้อนให้เห็นการเปลี่ยนผ่านจาก “พื้นที่ชายหาดธรรมชาติ” ไปสู่ “พื้นที่ป้องกันทางวิศวกรรม” อย่างเต็มรูปแบบ

นอกจากนี้ Beach Lover ยังพบทุ่นสีเหลืองลอยน้ำ ซึ่งดูเหมือนจะเป็นส่วนหนึ่งของม่านดักตะกอน เพื่อควบคุมคุณภาพน้ำทะเลบริเวณหน้าชายฝั่งระหว่างการก่อสร้างลอยอยู่ 1 ท่อน

หาดคลองวาฬวันนี้… จึงกลายเป็นตัวอย่างของชายฝั่งที่ “สูญเสียหาดทราย” ไปอย่างถาวร แม้จะได้พื้นที่ป้องกันที่มั่นคงขึ้น แต่ก็ต้องแลกกับความเป็นธรรมชาติและประโยชน์ใช้สอยของชายหาดที่เคยมีอยู่