รั้วไม้

หาดทรายแก้ว ตำบลไม้ขาว อำเภอถลาง จังหวัดภูเก็ต ประสบปัญหาการกัดเซาะรุนแรงในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ส่งผลให้ต้นสนทะเลริมชายหาดจำนวนมากรากโผล่และล้มลง และบางช่วงในฤดูมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ คลื่นได้ซัดน้ำทะเลทะลักขึ้นมาถึงผิวถนนหลังหาด ทำให้แนวถนนเสี่ยงต่อความเสียหาย หน่วยงานภาครัฐจึงได้เร่งหาแนวทางแก้ไขเพื่อปกป้องชายหาดและโครงสร้างพื้นฐานดังกล่าว อ่านเพิ่มเติมได้จาก ตอนที่ 1 สำหรับตอนที่ 2 นี้ Beach Lover ขอพาชมส่วนหนึ่งของกำแพงไม้สนทางทิศใต้ของหาดทรายแก้ว จ.ภูเก็ต ซึ่งเป็นโซนที่ไม่มีร้านอาหารและ/หรือ สิ่งปลูกสร้างใกล้ทะเล เหมือนโซนทางด้านทิศเหนือ ตามที่ได้นำเสนอไปแล้วใน ตอนที่ 1 ในช่วงฤดูมรสุมตะวันตกเฉียงใต้เช่นนี้ พบว่าระดับน้ำทะเลยกตัวสูงกว่าปกติและคลื่นได้ทะลุทะลวงเข้ามากัดสันทรายชายหาดด้านในจนตัดเป็นหน้าผาชันอย่างเห็นได้ชัดเกือบตลอดทั้งแนว ฺฺBeach Lover ได้เดินเท้าสำรวจตลอดแนวปักไม้ จนถึงตำแหน่งทิศใต้สุดของโครงสร้าง ไม่พบความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญระหว่างพื้นที่ชายหาดด้านหลังโครงสร้างไม้สน กับพื้นที่ชายหาดที่ไม่มีไม้สน

Beach Lover ได้เคยพาชมโครงการปักไม้ป้องกันการกัดเซาะชายฝั่งทะเลไปแล้วในหลายพื้นที่ ติดตามได้จากโพสเก่าๆ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องมักเรียกโครงสร้างนี้ว่า “รั้วไม้ดักทราย (sand fence)” ซึ่งหากเราสืบค้นคำนี้ในหลากหลายช่องทางจะพบว่า มีการใช้โครงสร้างลักษณะนี้เพื่อดักทรายที่ถูกพัดพาเข้าหาฝั่งโดยลมในหลายประเทศ แต่จากภาพเชิงประจักษ์ที่พบเห็นได้บนชายหาดในประเทศไทย รั้วไม้ที่ว่านี้วางตัวในแนวเกือบขนานกับชายฝั่ง (ซิกแซกในบางพื้นที่) อีกทั้งยังจมอยู่ในน้ำในบางช่วงเวลาและรับแรงปะทะของคลื่นโดยตรง Beach Lover วิเคราะห์แล้วพบว่า โครงสร้างลักษณะนี้ทำหน้าที่คล้ายกับ “โครงสร้างป้องกันคลื่นแบบสันเตี้ยชนิดโปร่ง (Low-Crested Permeable Coastal Protection Structure)” มากกว่าที่จะเป็น “รั้วดักทราย” ที่ใช้ควบคุมการเคลื่อนที่ของทรายโดยลม (Aeolian Transport) ไม่ว่ารั้วไม้นี้จะใช้เพื่อการดักจับทรายที่ถูกพัดพามาโดยลม หรือที่ถูกพัดพามาจากกระบวนการชายฝั่งทะเล ประสิทธิภาพของแนวรั้วไม้ไม่ได้ขึ้นอยู่กับแค่การนำไม้ไปปัก แต่ขึ้นอยู่กับการออกแบบเชิงวิศวกรรม โดยมีตัวแปรสำคัญหลายประการที่ต้องพิจารณา ดังนี้ 1. ความพรุน (Porosity หรือ Permeability): ถือเป็นปัจจัยที่สำคัญที่สุดในการออกแบบ ความพรุนคืออัตราส่วนของพื้นที่ช่องว่างต่อพื้นที่ทั้งหมดของแนวรั้ว สำหรับกระบวนการโดยลม: ความพรุนเป็นตัวกำหนดรูปแบบการลดความเร็วลมและการสะสมตัวของทราย แนวรั้วที่มีความพรุนต่ำ (ทึบ) จะทำให้ลมลดความเร็วอย่างรวดเร็วและทรายจะกองสูงชันอยู่ชิดกับแนวรั้ว ในขณะที่แนวรั้วที่มีความพรุนสูงขึ้นจะช่วยให้การสะสมตัวของทรายกระจายออกไปด้านหลังมากขึ้น เกิดเป็นเนินทรายที่มีลักษณะเป็นธรรมชาติและมีความเสถียรมากกว่า งานวิจัยหลายชิ้นชี้ว่าความพรุนประมาณ 40-50% มีประสิทธิภาพในการดักจับทรายได้ดีที่สุด สำหรับกระบวนการโดยคลื่น: ความสัมพันธ์จะซับซ้อนกว่า ความพรุนที่ต่ำเกินไป […]

การปักไม้ลงบนหาดทรายแก้วเพื่อแก้ปัญหาการกัดเซาะชายฝั่งนั้น ได้ถูกใช้เป็นหนึ่งในมาตรการ Nature-based solution ในบางพื้นที่ โดยทั่วไปจะใช้ไม้สน ไม้เนื้อแข็ง หรืออาจเป็นไม้ไผ่ โดยการปักเป็นแนวหรือรั้วเพื่อชะลอการเคลื่อนที่ของทราย ลดแรงของคลื่นที่กระทบชายฝั่ง และช่วยสร้างสันทรายใหม่ ซึ่งมีผลในการป้องกันการกัดเซาะทางธรรมชาติ อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จของวิธีนี้จะขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ตามอ่านได้จาก https://beachlover.net/sand-fance-erosion/ และ https://beachlover.net/sandfence-trap-yes-or-no-july2025/ หาดทรายแก้ว ตำบลไม้ขาว อำเภอถลาง จังหวัดภูเก็ต ประสบปัญหาการกัดเซาะรุนแรงในช่วงหลายปีที่ผ่านมา ส่งผลให้ต้นสนทะเลริมชายหาดจำนวนมากรากโผล่และล้มลง และบางช่วงในฤดูมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ คลื่นได้ซัดน้ำทะเลทะลักขึ้นมาถึงผิวถนนหลังหาด ทำให้แนวถนนเสี่ยงต่อความเสียหาย หน่วยงานภาครัฐจึงได้เร่งหาแนวทางแก้ไขเพื่อปกป้องชายหาดและโครงสร้างพื้นฐานดังกล่าว สืบเนื่องจากพื้นที่นี้อยู่ในความรับผิดชอบของกรมอุทยานแห่งชาติฯ ในปี 2567–2568 กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (กรมอุทยานแห่งชาติฯ ร่วมกับกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง) จึงได้ดำเนินโครงการติดตั้งรั้วไม้ดักทรายแบบซิกแซก บริเวณหาดทรายแก้ว โดยมีความยาวประมาณ 500 เมตร ใช้งบประมาณ 4.789 ล้านบาท วางเรียงขนานชายหาด 2 แถวในรูปแบบฟันปลา มีเป้าหมายเพื่อชะลอคลื่นและดักตะกอนทราย สร้างเนินทรายตามธรรมชาติขึ้นเพื่อป้องกันการกัดเซาะชายฝั่ง ติดตามข่าวสารที่เกี่ยวข้องไปจาก Website ข่าวหลักๆเช่น https://www.thairath.co.th/scoop/interview/2858208# และ https://mgronline.com/south/detail/9680000047124#google_vignette และ https://www.bangkokbiznews.com/environment/1178811 Beach Lover พาชมส่วนแรกของงานปักไม้สน ทางทิศเหนือของหาดทรายแก้ว จ.ภูเก็ต […]

ที่มา: https://www.facebook.com/mnperc3 วันที่ 7 พฤษภาคม 2568 ศูนย์ศึกษาและวิจัยอุทยานแห่งชาติทางทะเลที่ 3 (ตรัง) และนักศึกษาฝึกงาน สำรวจติดตามเก็บข้อมูลการสะสมตัวของมวลทรายและติดตามการเจริญเติบโตของสังคมพืชป่าชายหาด บริเวณแนวรั้วไม้ดักทรายหาดปากเมง อุทยานแห่งชาติหาดเจ้าไหม จังหวัดตรัง ประจำเดือน พฤษภาคม แนวรั้วไม้ดักทราย 2 รูปแบบ ได้แก่ แนวตรง และแนวซิกแซก เบื้องต้นพบว่า มีการสะสมตัวของมวลทรายเฉลี่ย 6.3 และ 31.7 เซนติเมตร ตามลำดับ ซึ่งมีทรายเข้ามาสะสมมากขึ้นเมื่อเทียบกับเดือนที่ผ่านมา และพบพันธุ์ไม้ทั้งหมด 11 ชนิด จำนวน 59 ต้น มีพันธุ์ไม้เด่นที่พบคือ ต้นเตยทะเล (Pandanus odoratissimus L.f.) จำนวน 17 ต้น รองลงมาคือ ต้นปอทะเล (Hibiscus tiliaceus L.) จำนวน 13 ต้น และต้นหูกวาง (Terminalia catappa […]

ที่มา: https://www.facebook.com/DMCRTH วันที่ 30 เมษายน 2568 สทช.5 โดยนายศุภใจ เกตุแก้ว ผอ.ส่วนอนุรักษ์ทรัพยากรชายฝั่ง พร้อมเจ้าหน้าที่ สอช. ร่วมนำเจ้าหน้าที่สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดินภูมิภาคที่ 13 (จังหวัดสุราษฎร์ธานี) ลงพื้นที่เพื่อตรวจสอบผลสัมฤทธิ์และประสิทธิภาพการดำเนินงานการป้องกันการกัดเซาะชายฝั่งของกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ในพื้นที่โครงการลดผลกระทบการกัดเซาะชายฝั่งทะเล โดยการติดตั้งรั้วดักทราย (Sand fence) บริเวณชายหาดหน้าสตน ต.หน้าสตน อ.หัวไทร จ.นครศรีธรรมราช นอกจากนั้นยังได้ติดตามโครงการงานก่อสร้างปรับปรุงประสิทธิภาพกำแพงป้องกันการกัดเซาะชายฝั่งบริเวณหมู่ 2 และ ม.3 ต.ท่าบอน อ.ระโนด จ.สงขลา ที่ดำเนินการโดยกรมเจ้าท่าอีกด้วย

ที่มา: https://www.facebook.com/DMCRTH วันที่ 14 มีนาคม 2568 (เวลา 13.30 น.) เจ้าหน้าที่ กรม ทช. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ลงพื้นที่ติดตามการดำเนินโครงการติดตั้งรั้วดักทราย (Sand Fence) พื้นที่หาดวัดเทสก์ธรรมนาวา (วัดท่าไทร) ต.ท้ายเหมือง อ.ท้ายเหมือง จ.พังงา และหาดทรายแก้ว ต.ไม้ขาว อ.ถลาง จ.ภูเก็ต ในการนี้ อธิบดี ทช. ได้หารือร่วมกับผู้ที่เกี่ยวข้อง พร้อมทั้งได้มอบหมายให้กองอนุรักษ์ทรัพยากรชายฝั่ง กำหนดแนวทางการป้องกันและแก้ไขปัญหาการกัดเซาะ รวมถึงรูปแบบการจัดสร้างรั้วดักทราย ตลอดจนวางแผนฟื้นฟูเสถียรภาพชายฝั่ง โดยนำมาตรการ 3 มาตรการ คือ มาตรการสีขาว มาตรการสีเขียว มาตรการสีเทา มาใช้ฟื้นฟูพื้นที่ที่เกิดการกัดเซาะชายฝั่งอย่างรุนแรง เพื่อนำข้อมูลดังกล่าวมาประกอบเป็นเนื้อหาในคู่มือทางวิชาการ นอกจากนี้ กองอนุรักษ์ทรัพยากรชายฝั่ง จะดำเนินการติดตามและเก็บรวบรวมข้อมูลเพื่อเป็นฐานข้อมูลในการวิเคราะห์และประเมินผลต่อไป