แผนที่น้ำทะเลสูงขึ้นอย่างเดียว อาจไม่ใช่ “แผนที่ภัยชายฝั่ง” ตอนที่ 2
จาก Hazard Map ไปสู่ Risk Map การมีขอบเขตน้ำท่วมและการกัดเซาะตามที่ได้นำเสนอมาแล้วจากโพสแรก พบว่ายังไม่เพียงพอ เพราะ hazard map บอกเพียงว่า “ภัยอาจเกิดที่ไหน” แต่ยังไม่ได้บอกว่าผลกระทบจะรุนแรงเพียงใด ขั้นต่อไปจึงควรนำแผนที่ภัยไปซ้อนกับข้อมูลสำคัญ เช่น โรงแรมและธุรกิจท่องเที่ยว บ้านเรือนและประชากร ถนนและเส้นทางอพยพ โรงพยาบาล โรงเรียนและศูนย์พักพิง ระบบไฟฟ้า ประปาและโทรคมนาคม ท่อระบายน้ำ สถานีสูบน้ำและระบบบำบัดน้ำเสีย พื้นที่สาธารณะและทางเข้าชายหาด ระบบนิเวศที่ช่วยลดภัย เช่น เนินทราย ป่าชายเลนและพื้นที่ชุ่มน้ำ ประเด็นที่มักถูกมองข้ามคือ functional connectivity เป็นต้นว่า ถนนเส้นหนึ่งอาจมีพื้นที่น้ำท่วมเพียงช่วงสั้ ๆ แต่หากเป็นเส้นทางเข้าออกเพียงเส้นเดียวของชุมชนหรือแหล่งท่องเที่ยว ผลกระทบอาจรุนแรงกว่าถนนที่ถูกน้ำท่วมเป็นพื้นที่กว้างแต่ยังมีเส้นทางสำรอง ในทำนองเดียวกัน หากสถานีสูบน้ำหรือระบบบำบัดน้ำเสียหยุดทำงาน ความเสียหายอาจลุกลามไปยังพื้นที่ที่ไม่ได้ถูกน้ำทะเลท่วมโดยตรง ดังนั้น risk map ที่ดีจึงควรพิจารณาอย่างน้อย 3 เรื่อง ได้แก่ Risk = Hazard \times Exposure \times Vulnerability ภัยอาจมีขนาดเท่ากัน แต่ผลกระทบไม่เท่ากัน หากจำนวนทรัพย์สิน ความเปราะบาง และความสามารถในการฟื้นตัวของแต่ละพื้นที่แตกต่างกัน แล้วควรใช้วิธีการใดในการวิเคราะห์ ไม่มีแบบจำลองใดตอบทุกคำถามได้ในครั้งเดียว การเลือกเครื่องมือควรขึ้นกับระดับรายละเอียด ข้อมูล งบประมาณและวัตถุประสงค์ ตัวอย่าง workflow ที่เหมาะกับชายหาดท่องเที่ยวของไทยคือ: 1. […]