เสถียรภาพของปากร่องน้ำ: การคงที่ ตื้นเขินหรือเปลี่ยนตำแหน่ง
ปากน้ำ (ปากร่องน้ำ) หรือช่องเปิดระหว่างทะเลกับอ่าวด้านใน (Tidal inlet) เป็นพื้นที่ที่มีการเคลื่อนที่ของน้ำและทรายอย่างต่อเนื่อง ทุกครั้งที่น้ำขึ้น น้ำทะเลจะไหลเข้าสู่ด้านในอ่าวหรือทะเลสาบชายฝั่ง และเมื่อน้ำลง น้ำจะไหลกลับออกสู่ทะเล กระแสน้ำขึ้นน้ำลงเหล่านี้มีบทบาทสำคัญมากต่อรูปร่างและความลึกของปากน้ำ Beach Lover ชวนมองเรื่องเสถียรภาพของปากน้ำต่อจากที่เคยโพสไปก่อนหน้านี้ โดยที่ปากน้ำจะถือว่า “มีเสถียรภาพ” เมื่อพื้นที่หน้าตัดของช่องน้ำ และตำแหน่งของปากน้ำ ไม่เปลี่ยนแปลงมากนักในช่วงเวลาหลายปี กล่าวอย่างง่ายคือ ปากน้ำยังคงเปิดอยู่ในตำแหน่งเดิม มีขนาดใกล้เคียงเดิม และไม่ตื้นเขินหรือย้ายตำแหน่งอย่างรวดเร็ว หัวใจของเสถียรภาพปากน้ำคือสมดุลระหว่างแรงน้ำกับปริมาณทราย หากกระแสน้ำขึ้นน้ำลงมีกำลังมากพอที่จะพัดพาทรายออกจากช่องปากน้ำ ปากน้ำก็มีโอกาสคงอยู่ได้ แต่หากมีทรายไหลเข้ามาสะสมมากกว่าที่แรงดันของน้ำจะพัดออกจากร่องน้ำสู่ทะเล ปากน้ำก็อาจตื้นเขิน แคบลง เปลี่ยนตำแหน่ง หรือในบางกรณีอาจปิดตัวลง ทรายสามารถเข้าสู่ปากน้ำได้หลายทาง ในช่วงน้ำขึ้น กระแสน้ำที่ไหลเข้าสู่อ่าวจะดึงน้ำที่มีตะกอนแขวนลอยจากเขตคลื่นแตกตัวและจากสันดอนนอกชายฝั่งเข้ามาด้วย หากปากน้ำมีเขื่อนกันทรายและคลื่น (Jetty) ขนาบสองข้าง ทรายก็ยังอาจเล็ดลอดผ่านช่องว่างของโครงสร้าง ข้ามสันเขื่อนในช่วงคลื่นสูง หรือถูกลมพัดข้ามเข้ามาได้ ทรายเหล่านี้มักไปตกสะสมในร่องน้ำ สันดอนภายในอ่าว หรือบริเวณปากน้ำด้านใน ในช่วงน้ำลง ทรายบางส่วนอาจถูกพัดออกจากอ่าวไปสู่ทะเล และไปสะสมเป็นสันดอนด้านนอกปากน้ำ เรียกว่า ebb tidal delta หรือสันดอนน้ำลง สันดอนนี้เป็นหลักฐานสำคัญที่แสดงว่าปากน้ำไม่ได้เป็นเพียงทางผ่านของน้ำ แต่เป็นระบบที่แลกเปลี่ยนทรายระหว่างชายหาด ทะเล และอ่าวด้านในตลอดเวลา […]
